COLORFACTS: METEN IS WETEN…EN DAARNA ZIEN!

Onder homecinema enthousiastelingen is het fenomeen van kalibreren van je beeld niet onbekend. Je kunt bijvoorbeeld je projector afstellen of je plasma/lcd-televisie. Hoewel de meeste moderne apparaten vaak al een prima beeldweergave hebben zonder het gekalibreerd te hebben, is het vaak toch de moeite waard om het apparaat af te stellen met ColorFacts. Hiermee kun je een natuurgetrouwere weergave van beelden met de beste kleurweergave, een beter contrast en een betere beelddynamiek realiseren! Met ColorFacts is het mogelijk om uit ieder apparaat het onderste uit de kan te halen.

Voor een optimale beeldkalibratie –eigenlijk geen goed Nederlands, maar voor het gemak op deze plek maar in gebruik genomen – heb je een aantal ingrediënten nodig als kennis van zaken, hoogwaardige meetapparatuur en software om de gemeten gegevens te kunnen analyseren.

Wereldwijd het bekendste programma betreffende beeldkalibratie is waarschijnlijk toch wel ColorFacts van Datacolor. De meetapparatuur die ik gebruik van Datacolor is een professionele set bestaande uit een SpyderTV Pro en de software ColorFacts Professional 7.5, een set die niet zomaar weggelegd is voor iedere particuliere gebruiker om even zijn of haar beeld af te regelen want deze set kost om en nabij de € 2.500! Naast deze professionele set heeft Datacolor ook een aantal goedkopere oplossingen voor particulier gebruik. Zo kun je al gebruik maken van een kalibratiesetje vanaf € 85 en afhankelijk van wat je er precies mee wilt gaan doen en welk apparaat je wilt kalibreren kun je het zo duur maken als je zelf wilt. Vaak is het goedkoper om je beeld door een specialist te laten kalibreren. Dit kost gemiddeld tussen de € 150 en de € 350 afhankelijk van wat men ervoor vraagt en wat de specialist moet doen!

Onze meetopstelling
Voor een goede beeldanalyse heb je een hoogwaardig meetinstrument nodig; een sensor. In de regel is dit een professioneel apparaat en heeft ook een professionele prijs! Er zijn zelfs sensoren die worden gebruikt met prijzen ruim over de € 10.000. Om betaalbaar je beeld te kalibreren is het dus mogelijk, zoals ik al eerder schreef, om een van de goedkopere oplossingen van Datacolor aan te schaffen. Zo kun je voor het kalibreren van een lcd monitor van de PC de set ColorVision Spyder2express voor zo’n € 85 excl. BTW aanschaffen. En wil je de kleuren van je monitor exact afstemmen op de kleuren die uit de printer komen rollen dan heb je voor € 159 excl. BTW de set ColorVision Spyder2 Suite! Voor een lcd-, plasma-tv of ‘gewone buis’, alsmede een projectie-tv, heb je de set Datacolor SpyderTV voor zo’n € 179 excl. BTW al in huis en kun je je beeld optimaal afstellen en genieten van de beste weergave.

Ook Gismo/HDReady.nl gebruikt vanaf deze uitgave ColorFacts meetapparatuur om je door middel van een aantal illustraties en meetgegevens eenvoudig te kunnen laten zien wat de verschillen zijn tussen diverse beeldweergevers zoals projectoren, lcden plasma-tv’s. Je kunt in onze nieuwe tests vaak in één oogopslag al zien hoe goed bijvoorbeeld de projector is op bepaalde parameters als kleurweergave, grijswaarden en andere specificaties!

Gismo maakt gebruik van onder andere de DataColor professionele homecinema set genaamd ColorFacts Professional 7.5. Deze set is geschikt voor het analyseren en kalibreren van projectietelevisies, lcd- en plasma-tv’s en projectoren. Voor het meten van onder andere lichtsterkte, contrast en kleuren maken we bij deze set gebruik van een zogenaamde spyder.

Gismo heeft in samenwerking met HVT speciaal voor het testen en analyseren van beeldweergevers een nieuwe teststudio gebouwd in ’s-Hertogenbosch. In deze teststudio – voorzien van allerlei technische hoogstandjes – is het mogelijk alle beeldweergevers uitvoerig te testen op kwaliteit en functionaliteit. Zo is de ruimte betreffende projectie o.a. voorzien van een 106” Projecta projectiescherm met een High Contrast D doek voor een optimale weergave van projectiebeelden. Alle apparatuur is voorzien van superieure kwaliteitskabels van Van Den Hul. Zo gebruiken we veel kabels van de nieuwe ‘Integration Hybrid Fusion Technology’ lijn en kabels van de ‘Hybrid Design’-collectie. Ook zijn alle toevoeren van bijvoorbeeld stroom en diverse signalen ontstoord door high-end ontstoringapparatuur van HMS Electronics. Zo gebruiken we in deze ruimte o.a. diverse HMS wandcontactdozen en antenne ontstoring. Ook is de complete ruimte vanaf de meterkast voorzien van speciaal afgeschermde kabel om storing op het net van buitenaf zoveel mogelijk te beperken.
Dit is slechts een deel van alle techniek die de ruimte bezit om tot een goed mogelijk testoordeel te komen!

Meetgegevens bij de tests
Wat betekenen de illustraties, grafieken en waarden die we gaan plaatsen bij toekomstige tests? Dat is iets wat ik nu even kort uit zal leggen. Colorfacts is in beginsel een stuk gereedschap om allerlei zaken te weten te komen omtrent het begrip kleur. Zo is de kleurentemperatuur te meten. Hiervoor wordt als illustratie bij een test in het vervolg ook de schaal van Kelvin afgebeeld om aan te geven hoe goed een apparaat kleuren weergeeft. 6500 graden Kelvin is hierbij de ideale waarde, hoe dichter in de buurt van deze waarde hoe mooier de kleurweergave van het apparaat zal zijn.

CIE Chart

CIE Chart

Deze grafiek toont de kleuromvang van het apparaat. De analyse hiervan bestaat uit een aantal metingen van de basiskleuren rood, groen en blauw. Tevens wordt hierbij een wit testbeeld gemeten. De spyder meet hierbij de intensiteit van iedere kleur en de grijswaarden.

De resultaten in deze grafiek wordt ook wel een ‘Color Gamut’ genoemd. De zwarte driehoek toont de ideale waarden, en de witte driehoek geeft aan wat de gemeten waarden zijn.
In deze grafiek staat op de zwarte driehoek een aantal vierkantjes met daarin een kruisje. Deze vierkantjes zijn de ideale kleurtemperaturen. De ronde gekleurde stippen op de witte driehoek geven de gemeten waarden aan van het apparaat. Dit zijn de primaire kleuren rood, groen en blauw. En tevens de secundaire kleuren cyaan, geel en magenta. Natuurlijk geldt hiervoor hoe dichter de ronde stippen in de buurt van de vierkantjes komen, hoe beter!

Op de gebogen lijn in de beide driehoeken staat in de buurt van ‘D65’ (het groene punt midden op het gestippelde kruis) een aantal grijze stippen. Deze stippen stellen de grijswaarden voor. Hoe dichter de stippen op het ‘D65’-punt liggen hoe beter de grijswaarden worden weergegeven.

Kleurtemperatuur

kleurtemperatuur histogram

De ideale kleurtemperatuur is zoals reeds eerder genoemd ongeveer 6500 graden Kelvin. In de grafiek is moeilijk te zien wat nu eigenlijk precies de waarde is, wel kun je zien hoe dicht deze de ideale waarde benadert. Daarom laten wij ook de waarde in cijfers zien met deze illustratie.

Deze temperatuur histogram laat zien hoe dicht het apparaat de ideale kleurtemperatuur benadert over alle grijswaarden. De stippellijn geeft de waarde 6503 graden Kelvin weer, wat het ideale is. De oranje lijn toont de gemeten waarde, hiervoor geldt wederom hoe dichter de paarse lijn op en nabij de stippellijn ligt, hoe beter de kleurtemperatuur bij alle grijswaarden is. De grijswaarden staan onderaan de histogram weergegeven in ‘IRE’ deze lopen van 0 tot 100 IRE.

RGB (primaire kleuren)

voor kalibratie - na kalibratie

Deze afbeeldingen laten een hulpmiddel zien dat we gebruiken om de kleuren goed af te stellen: ze geven de verhouding weer van de

primaire kleuren rood, groen en blauw ten opzichte van elkaar. Hierbij kun je zien dat bij het ene plaatje blauw zeer overheersend is en dit is altijd terug te zien in de beeldweergave van het apparaat. In dit geval zal het beeld dus veel blauw vertonen. Ook zullen hierdoor de secundaire kleuren veel van het optimale afwijken.

Om dit tegen te gaan is het de bedoeling om de kleuren zo goed mogelijk af te stellen. Dit doen we door alle rgb-waarden op 100% af te stellen. Hierdoor heb je de beste weergave van kleuren en benader je de optimale kleurtemperatuur.

Het is niet altijd mogelijk om alle waarden op 100% te krijgen. Hoe dichter de waarde de 100% stippellijn benaderd bij alle grijswaarden van 0 tot 100 IRE, hoe beter de weergave van het apparaat zal zijn.

Kleurenhistogram

rgb waarden voor - na kalibratie

De kleurhistogrammen laten ook de kleurverhoudingen zien. Ook kun je bij de histogrammen goed zien hoe dicht ze de ideale waarden benaderen. Vóór kalibratie kun je goed zien dat de kleuren of te veel of te weinig aanwezig zijn. Na kalibratie is duidelijk te zien dat de kleuren dicht bij de ideale waarde komen. Hiervoor geld ook weer hoe dichter de gekleurde lijnen de gestippelde lijn benaderen hoe beter het uiteindelijke resultaat en dus hoe beter de kleurweergave!

Luminance

lichtsterkte grijswaarde van 0 tot 100 IRE

Deze grafiek geeft de lichtsterkte weer bij alle grijswaarden van 0 tot 100 IRE. De stippellijn in de grafiek geeft hier de ideale waarde weer. De paarse lijn is wederom de gemeten gammawaarde. De ideale gammawaarde is 2.2. In deze grafiek kun je bovenaan zien dat de gemeten gammawaarde 2.14 is. Dat is dus erg dicht bij de ideale waarde. Als de paarse lijn veel naar beneden af zou wijken dan is de beeldweergave bij bepaalde grijswaarden te licht en dan wordt de gammawaarde lager. Als de paarse lijn veel naar boven afwijkt, dan is de beeldweergave van bepaalde grijswaarden te donker en dan word de gammawaarde hoger.

Vergelijken
Met het gebruik van de diverse grafieken en illustraties bij de tests willen wij u graag een aantal instrumenten geven om makkelijker te kunnen vergelijken tussen bepaalde apparaten. Zo kun je na deze uitleg de grafieken en waarden goed interpreteren en daar je vergelijk mee maken tussen bijvoorbeeld een aantal projectoren of andere beeldweergevers. Ook vind je bij de nieuwe tests een aantal technische specificaties die belangrijk kunnen zijn in de overweging om een apparaat al dan niet aan te schaffen zoals de aansluitingen, de resolutie, zoombereik, en de aanwezigheid van andere belangrijke functies.

Ook kun je een aantal scores zien van bijvoorbeeld contrast, scherpte, maar ook een score voor de afstandsbediening en de algemene uitrusting van het apparaat. Al deze scores bij elkaar vormen een totaalscore die uiteindelijk resulteert in een eindscore en daarmee ook een Gismo/HVT-Award waard is! Kijk hiervoor in de eerstvolgende test voor een eerste kennismaking!

Geschreven door: Davy van Loon – Gismo